10 एप्रिल, डॉ. क्रिश्चियन फ्रेडरिक सॅम्युअल हानेमॅन यांची 271 वी जयंती आहे, ते होमिओपॅथीचे जनक, ज्यांनी होमिओपॅथिक शास्त्र या आधुनिक औषध प्रणालीचा शोध लावला आणि आज सर्व जगाला निरोगी ठेवण्यासाठी या औषध प्रणालीचा उपयोग होत आहे.हा दिवस जागतिक होमिओपॅथी दिवस म्हणून ओळखला जातो, ज्याचा उद्देश वैद्यकशास्त्रातील त्यांच्या योगदानाचा आदर करणे आणि समुदाय स्वास्थ्यामध्ये होमिओपॅथीचे महत्त्व जागरूक करणे आहे.
डॉ. हानेमॅन, एक जर्मन वैद्य होते .18 व्या शतकाच्या उत्तरार्धात होमिओपॅथीची त्यांनी ओळख करून दिली, "समान उपचार" आणि वैयक्तिक उपचाराच्या सिद्धांताने स्वास्थ्यसेवेत क्रांती घडवून आणली आहे. त्यांच्या कार्याने शरीराच्या नैसर्गिक उपचार क्षमतेवर आणि कमी मात्रेच्या औषधावर जोर दिला आहे .वैद्यकशास्त्राच्या दृष्टिकोनात परिवर्तन घडवून आणले आणि जगभरातील चिकित्सकांना प्रेरणा दिली .
होमिओपॅथी हे एक लोकप्रिय वैकल्पिक चिकित्सा प्रणाली बनले आहे, जे समग्र देखभाल आणि रोगीच्या अधिकारांवर केंद्रित आहे. त्याचे फायदे रोग्यांना मिळत आहेत .
- _नैसर्गिक उपचार_: होमिओपॅथिक औषधी हे उपचार करण्याकरीता नैसर्गिक पदार्थांपासून बनवले जातात, ज्यामुळे ते सौम्य आणि सुरक्षित असतात. त्याचा रुग्णावर कोणताही वाईट परिणाम होत नाही तर त्याचे फायदे च होताना दिसून आले आहेत.
- _वैयक्तिक देखभाल_: होमिओपॅथी प्रत्येक व्यक्तीला वैयक्तिकरित्या उपचार देते, शारीरिक, भावनिक आणि मानसिक दृष्टिकोनांना संबोधित करते.
- _रोग प्रतिबंध_: होमिओपॅथी शरीराच्या जीवनशक्तीला म्हणजेच इम्युनिटी अथवा रोग प्रतिकार शक्ती वाढवून रोगांना प्रतिबंध करण्याचा प्रयत्न करते. म्हणून तर कोविड काळा मध्ये अनेक रुग्णांना होमिओपॅथीने तारले आहे. कारण होमिओपॅथिक औषध हे रुग्णांची रोग प्रतिकार शक्ती वाढवते. त्यामुळे भारत सरकारने कम्युनिटी हेल्थ केअर मध्ये होमिओपॅथिक उपचार पध्दती वापरण्यास सुरुवात केलेली आहे. त्याचा फायदा सामान्य आणि गोर गरीब लोकांना होत आहे. महाराष्ट्र राज्य सरकारने महाराष्ट्र राज्यात ६० पेक्षा जास्त होमिओपॅथिक वैद्यकीय महाविद्यालय सुरू असून दोन शासकीय होमिओपॅथिक मेडिकल कॉलेज सुरू केलेले आहेत.
या विशेष दिवसाच्या उपलक्ष्याने, डॉ. हानेमॅन यांनी केलेले कार्य आणि होमिओपॅथीचा जागतिक स्वास्थ्यसेवेवर असलेला प्रभाव मान्य करूया.
लेखक: डॉ. हरिश्चंद्रे बी. बी.
MD (Hom)
प्रोफेसर, शरदचंद्रजी पवार होमिओपॅथिक मेडिकल कॉलेज, श्रीरामपूर
